Casus Janneke Swank: Zeker weten

Wat ik graag wil? Ik wil gewoon een goed gesprek met mijn leidinggevende. Op de metamodelvraag wat voor haar een goed gesprek is antwoordde ze: ‘dat er naar me geluisterd wordt, dat ik begrepen word, want mijn leidinggevende snapt absoluut niet wat er speelt.’
Ha, lekker metamodellen. ‘Hoe weet je dat?’ ‘Omdat ik al een paar keer heb gezegd dat ik minder wil werken en er verandert niks.’
‘Er is nog niets veranderd en je wil dat wel en daarom wil je een goed gesprek en vooral dat ze naar je luistert?’ ‘Ja, vooral dat, ze moet eens goed naar me luisteren.’ ‘En als ze dat niet kan of wil, wat wil jij dan zodat het een goed gesprek is voor jou?’ ‘Rustig kunnen verwoorden wat mijn ervaringen zijn en antwoord geven op haar vragen.’ Waar en wanneer ze dat wilde was over een week op de zaak waar ze werkte, ze had dan een functioneringsgesprek. Ze begreep dat dit het doel was. Dat dit binnen haar eigen controle lag.
En hoe ze wist dat ze haar ervaringen rustig kon verwoorden en antwoord gaf op vragen? Ik vroeg haar om het hier gewoon eens even voor te doen. ‘Ik zit met mijn rug tegen de leuning, mijn armen op de armleuningen, net als zo, hier, en ik kijk haar aan. Wat voor gevoel ik dan heb? Een gevoel van zelfvertrouwen. Wat ik dan denk? Dan denk ik: dit is wat ik wil, ik ga het gewoon rustig vertellen.’ En tenslotte: er waren geen nadelen.
‘Wat me tegenhoudt? Tja….’ Sacha keek naar boven, toen omlaag en weer naar mij en zei:’ja, niks eigenlijk, maar ik weet gewoon niet zeker of ik dit kan.’
Af en toe een beetje downchuncken vind ik leuk dus ik vroeg haar of ze kon zitten met haar rug tegen de leuning (ja), of ze rustig kon praten (ja) en of ze antwoord kon geven op vragen (ja, lachend) en iemand aankijken (ja) en verwoorden wat haar ervaringen zijn (ja, ook dat) en een gevoel van zelfvertrouwen hebben (ja, dat heb ik ook wel). Dus? ‘Tja, ik krijg nu gewoon een gevoel dat het moet lukken, ja, waarom niet, maar ik weet het natuurlijk niet zeker, ik kan niet in de toekomst kijken, toch?’
Je weet niet zeker of het lukt? ‘Nee, nou ja, aan de ene kant wel, maar er is toch zoiets van, zal ik wel, of kan ik wel, of….’ Ik liet haar nog eens kijken naar het doel, gedissocieerd dus om na te gaan hoe het er uitziet en daarna associëren en weer zei ze: ‘ja, zo wil ik het.’
Wat me tegenhoudt? Geen idee. Wat ik nodig heb? Ja, dat is het, gewoon zekerheid, zeker weten dat het zo kan gaan.
Hoe kunnen we dat zeker weten? Wie kan er in de toekomst kijken? En waarom zeggen we dat we niet in de toekomst kunnen kijken? In het verleden kijken is net zo vreemd als in de toekomt kijken, beide mogelijkheden berusten op hallucineren. Zo zat ik een beetje te peinzen en ineens herinnerde ik me dat ik jaren geleden een proces leerde van Robert McDonald, een proces om met behulp van het veranderen van submodaliteiten een gevoel van zekerheid te krijgen over het behalen van het doel.

Het gaat als volgt:

  1. Vraag wat de cliënt wil en hoe zeker hij of zij is dat het doel bereikt gaat worden. Geef hiervoor een cijfer van 1 tot 10 (1 is helemaal niet zeker, 10 is absoluut zeker). Sacha gaf zichzelf een 6.
  2. Vraag dan: ‘wat weet je zeker dat er gebeurd is en waar je nu nog dankbaar voor bent? Als de ervaring duidelijk is, laten associëren en het gevoel van dankbaarheid ankeren en de submodaliteiten (van VAKOG) vaststellen.
  3. Break state en het anker testen.
  4. Dan weer associëren in de doeltoestand en ook hiervan de submodaliteiten vaststellen.
  5. Break state en de verschillen van de submodaliteiten nagaan.
  6. Vraag of er bezwaar is tegen het ‘zeker weten’ en als dit zo is, de positieve intentie zoeken en hier eventueel zes-staps herkaderen mee doen. Bij Sacha was er geen bezwaar.
  7. De tijdlijn neerleggen en cliënt op het heden laten staan en naar de toekomst kijken (naar het doel).
  8. Op het ‘doel laten staan’ en nog eens ervaren hoe dat is en naar de toekomst kijken.
  9. De toekomst in laten gaan en dan het doel laten herinneren. Hier de submodaliteiten van het doel veranderen in die van de herinnering waarvan men zeker was dat dit is gebeurd (stap 2) en het gevoel van dankbaarheid weer oproepen met het anker.
  10. Met het anker terug naar het doel.
  11. Nog even naar het ‘heden’ en naar het doel kijken en vragen naar het cijfer voor de mate van zekerheid (Sacha gaf een 10).
  12.  Nagaan of er nog bezwaren zijn tegen het ‘zeker weten’.

Het is gewoon een vorm van ‘mapping across’ en de motivatie voor het bereiken van een doel kan zo vergroot worden.

Hoe het verder ging? Ze heeft een gesprek gehad met haar leidinggevende en kon duidelijk maken dat ze vooral wat minder wilde werken. Dit is nu geregeld. Ze was er trots op.
Ik vroeg me af hoe het gegaan zou zijn als we het Disneymodel hadden gedaan of gewerkt hadden met het deel dat haar liet twijfelen, of het sociaal panorama van Lucas Derks hadden gebruikt? Maar als ik hiervoor in het verleden kijk zie ik dat het dan ook gelukt zou zijn. Maar of ik dat zeker weet? Nee, dan moet ik even naar de toekomst.

Janneke Swank
swank@wxs.nl

About the Author Janneke Swank

Janneke overleed op 7 november 2017. --- Met haar verloren wij een bevlogen NLP-collega en vriendin. --- Zij paste NLP toe in haar coachingspraktijk, op een zuivere, betrokken wijze. Ze was tot 1984 werkzaam als fysiotherapeut. Haar interesse ging toen al meer en meer uit naar de ‘mens achter de klacht’. --- Opleidingen: psychosomatsische fysiotherapie, NLP-practitioner en -master bij het IEP, certificaat NLP-trainer, certificaat Health Practitioner NLP en Destination therapist. ---Voerde jarenlang praktijk onder de naam ‘Mind the Body’ waar patiënten met psychosomatische klachten dankbaar gebruik van maakten. --- Gaf trainingen NLP bij het IEP en aan collega-therapeuten en bij de SETH.

Leave a Comment: