Menu 

Relational Presence

Voor het IEP verzorgen Koos Wolcken en ik met veel plezier de training Authentiek Presenteren met Speaking Circles®. Na afloop van deze training zeggen deelnemers vaak: “dit is zoveel meer dan een methodiek om meer authentiek te presenteren. Dit is fundamenteel. Dit gaat over een grondhouding waarin we als mensen met elkaar omgaan. Dit kun je overal toepassen, thuis en op je werk. Dit zou iedereen moeten leren. Waarom wordt dit niet onderwezen vanaf de lagere school?”

“Ja dat weten we”, antwoorden we dan, “maar zou je ook zijn gekomen als we dat vooraf hadden gezegd?” De meesten lachen dan en zeggen: “nee, waarschijnlijk niet”.

Sinds ik in aanraking kwam met Speaking Circles® en Relational Presence heb ik samen met Koos en andere collega’s naar woorden en manieren gezocht om de bijzondere werking hiervan uit te kunnen leggen. We merkten al snel dat dat nog niet zo makkelijk was. In 2001 schreef Yannoula Karabinis hierover al in een bedrijfsmagazine van Atos Origin Consultants: “Hoe beschrijf je datgene wat je juist door de ervaring heeft geraakt?”

Enthousiasme voor het diepe effect van Relational Presence ontstaat na de ervaring. Hoe kregen we mensen zo ver om het experiment aan te gaan? Uitspraken als ‘transformational speaking and listening in all areas of life’ waren voor velen eerder afschrikwekkend dan uitnodigend.

Het bijzondere is dat Relational Presence bijna te simpel voor woorden is. Het gaat erom dat je met je volle aandacht in het hier-en-nu bewust aanwezig bent en beschikbaar bent voor verbinding met jezelf én met een ander/anderen via een perifere, ontspannen blik.

Als je zo aanwezig bent, mensen ziet en hoort en jezelf laat zien en horen, zijn de effecten nogal groots. Er ontstaat een sfeer van veiligheid, vertrouwen en wederzijds respect waarin iedereen evenredig aan bod komt en je durft te zeggen wat er in je opkomt. ‘Psychological safety’ noemen ze dat in een groot onderzoek binnen Google naar hun meest succesvolle teams. Het bleek na lang zoeken het meest belangrijke ingrediënt voor succesvolle teams. Niet de samenstelling van de teams, niet de individuele kennis en ervaring maar de manier waarop iedereen in het team gezien en gehoord wordt voor wie hij of zij is.

Hoe creëer je psychologische veiligheid met elkaar? Wij hebben een antwoord dat werkt en dat iedereen zich eigen kan maken in relatief korte tijd: Relational Presence. Moeten we dat dan (opnieuw) leren? Ja, hoe eenvoudig de methodiek ook is, het ontdekken ervan vraagt om een veilige leeromgeving.

Misschien omdat het er op zoveel plekken niet (meer) is. Een collega van ons die in Toulouse lesgeeft op een Engineering School heeft zijn programma ‘Disconnect to Connect’ genoemd. Het is een groot succes. Studenten willen zo graag leren hoe ze in echte mens-tot-mens contacten authentiek en verbindend kunnen communiceren. En hun (toekomstige) werkgevers verlangen dat ook van hen! Ervaren docenten komen bij ons omdat ze al jaren geleden gestopt zijn met individuele leerlingen echt aan te kijken en te zien.

Het gebrek aan aandacht in communicatie is op veel plekken schrijnend. Niet alleen op het werk, ook thuis. Onze gewoonte om niet in het hier-en-nu aanwezig te zijn is zo normaal geworden dat we nauwelijks doorhebben wat de effecten daarvan zijn. Laatst zei een deelnemer nog “ik probeer iedere dag aan mijn kinderen te vragen ‘hoe was het vandaag?’ ik besef nu dat ik nauwelijks aandacht geef aan hen als ze antwoorden. Ik kijk ze niet aan, ik luister niet echt.”

In het boek Present! halen Koos en ik Robert Dilts en Stephen Gilligan aan. Zij hebben beschreven wat het met ons doet als we niet gezien en gehoord worden voor wie we zijn. Het tegenovergestelde van ‘psychologic safety’ zeg maar.  Zij noemen het negatief en non- sponsorship.

 

En als het er wel is, positief sponsorship:

Maar hoe krijg je dit voor elkaar? Wat is er voor nodig?

1 seconde. Eén seconde om te vertragen. Eén seconde om te beseffen dat de kwaliteit van verbinding altijd te maken heeft met de kwaliteit van onze aandacht. Waar ben je met je aandacht als je spreekt en/of luistert? Kijk je als je spreekt? Zie je de ander als je spreekt? Kijk je als je luistert? Zie je de ander echt? Luister je echt?

In een artikel dat ik onlangs tegenkwam op internet, schrijft Katherine Schafler dat Maya Angelou heeft gesuggereerd dat er vier vragen zijn die we onszelf onbewust maar wel bijna continu in iedere situatie met anderen afvragen:

  • Zie je mij?
  • Doe ik ertoe?
  • Ben ik oké zoals ik ben? Of wil je me anders hebben?
  • Kan ik uit de manier waarop je naar mij kijkt afleiden dat je mij echt ziet?

Ik heb niet kunnen achterhalen of en waar Angelou dit heeft gesuggereerd. Maar de vragen resoneren wel. Stel je voor hoe het is als je deze vier vragen met ‘ja’ kunt beantwoorden als je communiceert met je partner, je kind, je collega, je baas, je klant, je opdrachtgever, je buurman, je vrienden, jezelf. En hoe het is als dat ook voor de ander(en) geldt.

Hoe doe je dat dan op zo’n manier dat die ander zich echt gezien voelt en je ook met jezelf verbonden blijft? Relational Presence is ons antwoord. In het hier-en-nu zijn, je volle aandacht aan de ander geven via een ontspannen, perifere blik en open staan voor verbinding.

Binnenkort is er weer een mogelijkheid om dit te ervaren tijdens de 3 daagse training Authentiek Presenteren die Koos en ik voor het IEP verzorgen. En later dit jaar als onderdeel van de training Leiderschap, Identiteit en Visie.

Er eerst over lezen kan ook, het boek Present! is te bestellen via www.decirkel.net

 

 

About the Author Jennet Burghard

Bestuurskundige, trainer, coach --- Heeft een doctoraal Bestuurskunde en vele andere opleidingen voltooid: NLP Master Practitioner, mBIT Master Coach, gecertificeerd leiderschapstrainer, Training Director Speaking Circles®, MindSonar® Trainer, Sociaal Panorama Consulent en Destination Coach®. --- Verzorgt samen met Koos Wolcken voor Speaking Circles International het Europese programma. --- Heeft sinds 1998 haar eigen trainingsbureau en coachingspraktijk. Centraal in haar werk staat het begeleiden van individuen en teams bij veranderingen in zichzelf en in relatie tot hun omgeving. --- Schreef samen met Koos Wolcken het boek 'Present!' over 'relational presence' en authentiek presenteren. --- Geeft MindSonar trainingen in Nederland, Polen Engeland en Latijns Amerika.

Leave a Comment: