Provocatief koffiedrinken

Verslag van een provocatieve sessie met Annemiek van der Bos

Gegevens cliënt
Rik, 18 jaar. Zit in het tweede jaar van zijn MBO-opleiding. Rik is gemeld door zijn mentor, Rik ziet zelf niet in waarom. Mentor maakt zich zorgen om Rik, zijn ouders zijn kort geleden gescheiden en sindsdien vertoont Rik ander gedrag op school. Scoort minder goede cijfers en ook op stage zijn ze niet tevreden over de prestaties van Rik. Mentor heeft gesprekken gevoerd met Rik maar komt niet tot de kern.

Eerste indruk
Rik oogt als een “normale” jongen van rond de 18 jaar. Spijkerbroek, sweatshirt en sneakers, wel de kleding van het “juiste” merk. Valt niet op door zijn uiterlijk. Rik is te laat voor zijn afspraak, na mijn appje komt hij alsnog binnenlopen. Heeft een onverschillige houding.

Diagnostiek
Rik is op zoek naar hoe hij zich kan verhouden tot de echtscheiding van zijn ouders.

Bijnaam
De onverschillige zoeker.

De gestuurde cliënt

Ha die Rik, fijn dat je toch nog komt opdagen. Goed je te zien.

Rik: Ik wist helemaal niets van deze afspraak, mijn mentor zegt dat ik met u moet gaan praten….vind het niet nodig.

Ik neem bewust een super-ongeïnteresseerde houding aan.

Oke, dan kan ik ook wel een kop koffie gaan drinken. Blijf jij hier zitten, haal ik een bakkie, wil je ook iets drinken?

Rik: Ja doe dan maar koffie. Ik ga daadwerkelijk koffie halen en blijf op weg naar de koffie-automaat, in het zicht van Rik, een tijdje hangen bij een collega op de gang. We hebben het reuze gezellig.

Als ik terug kom (eindelijk), is Rik onrustig.

Rik: U nam wel u tijd.

Joh, ik dacht jij wil hier helemaal niet zijn, dus ik dacht dan vullen we vast wat tijd voordat je weer terug kan naar je les.

Rik: Eh….en nu dan, mag ik weg?

Als jij dat wil, ik heb je niet aan de stoel vastgebonden. Het maakt mij allemaal niet uit.

Rik: Ja, maar…….mijn mentor dan?

Drink eerst je koffie rustig op, ik heb de tijd. Hoezo je mentor? Waarom wil die zo graag dat je hier komt? Zeg maar tegen hem dat ik niets voor je kan doen.
Maar je mag echt nog wel eens komen koffiedrinken hoor.

Rik: Mijn mentor vindt dat u met me moet praten.

Ja lekker dan, ik moet met je praten, jij wil dat helemaal niet, maar oké, waar zullen we het over hebben? Dan kletsen we wat.

Rik schuift wat heen en weer op zijn stoel.

Misschien moet ik met je mentor gaan praten, hij heeft een probleem, jij niet.

Ik drink ondertussen van mijn koffie en ga overdreven nonchalant/ongeïnteresseerd zitten en hang wat in mijn stoel, kijk wat om me heen, pak mijn mobiel eens op, kijk eens of ik berichten heb. Rik drinkt van zijn koffie en kijkt het allemaal eens aan. Na een tijdje….
Rik: Maar u kan toch wel wat zeggen of vragen?

Wat moet ik dan vragen? Ik kan dat echt niet verzinnen, ik weet niets te zeggen. Kun jij een vraag voor mij bedenken? Je hebt wel een hoge pet van mij op, als jij denkt dat ik vragen kan bedenken….

Rik lacht eens en kijkt me verward aan.

Wat heb je gisteravond gedaan? Ik heb heerlijk lui naar een film gekeken, was lekker. Ik had hem opgenomen en had echt zin in een avondje op de bank. Vanmorgen ben ik op tijd opgestaan, jij? Vind jij vroeg opstaan ook zo lekker?

Rik lacht wat en zegt: Nee ik haat vroeg opstaan.

Oh gelukkig dan ben je wel een normale jongen van 18. Ik dacht al dat je zeer speciaal was. Zo zonder problemen en zo.

Rik begint nu wat bedachtzamer te kijken.

Oeps, nu zie ik dat je gaat nadenken, dat is spannend voor mij. Komt er nu toch een vraag? Ik hoop dat ik daar wel wat mee kan. Ik weet niets, dus vraag niet iets te moeilijks.

Rik: Ja, eh, ja, eh……..er is toch wel……..

Hoera, er is een probleem. Ik ga recht op zitten en kijk Rik lachend aan. Geef hem ook een klopje op zijn been.

Rik lacht ook een beetje…..kijkt me nog eens aan, en ik lach hem vriendelijk toe.

Gelukkig maar dat je toch een probleem hebt, ik was al bang dat je geen problemen had. Ik ben blij dat je wel iets hebt. Stel je voor: zou ik straks zomaar zonder werk zitten. Vertel, wat is het probleem. Stilte….

Rik: Ik heb het nog tegen bijna niemand verteld….

Oke, dan vertel je het nu toch ook niet. Houd je het voor jezelf…….is lekker makkelijk voor mij. Stilte…. ik zie Rik worstelen.

Rik: Nee, ik wil wel vertellen, maar weet niet hoe ik moet beginnen.

Ik zeg niets, kijk eens op mijn horloge, zucht eens wat……

Opeens, na een tijdje stilte flapt Rik het eruit: Mijn eh mijn ouders zijn uit elkaar. En waar moet ik nu gaan wonen?

Ik leg mijn hand op zijn knie, en zeg: Ik snap dat dit echt heel lastig voor je is.

Resultaat
Ik ben het gesprek verder gegaan met Rik op een niet-provocatieve manier. Rik was verdrietig, ik zie hem nu regelmatig. Rik vindt dat prettig en vindt het fijn dat hij op school een plek heeft waar hij naartoe kan. Soms alleen voor een kop koffie. Hij wordt gezien en gehoord.

Reflectie
Ik had vooraf niet bedacht dat dit een provocatieve sessie zou worden. Door het feit dat Rik te laat was en zijn ontwijkende houding bij de start van het gesprek ging het eigenlijk vanzelf. We zijn niet bewust samen de bubbel ingegaan. Er was warmte, uitdaging en humor. Rik kon door deze aanpak toch aangeven wat hem dwars zat.

Het was kort na het tweede trainingsblok, ik heb bewust mijn houding groot gemaakt, extra nonchalant, ongeïnteresseerd gedaan. Door de les van Anneke Meijer heb ik geleerd dat door spiegelen en overdreven emotie te laten zien er veel bereikt kan worden. Superleuk dat dit zo ging. Ik was blij verrast.

Annemiek van der Bos

About the Author Posting

Posting is geen auteur. Dit is iemand van IEP Support, die een artikel van de auteur aangeleverd heeft gekregen en in de IEP bibliotheek (Blog) heeft geplaatst. De auteur is degene die bij het artikel staat aangegegeven.

Leave a Comment: